Του Νίκου Σολωμού
Μέλος ΔΣ ΔΕΦΑ
Διδάκτωρ Χημικός Μηχανικός
(PhD, MBA, MSc, BSc)
Η Νέα Υόρκη βρίσκει το Κυπριακό σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία. Οι επαφές του Προέδρου της Δημοκρατίας με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών και την Προσωπική του Απεσταλμένη δημιουργούν μια σημαντική ευκαιρία για ουσιαστική επανεκκίνηση της διαδικασίας.
Η επανέναρξη του διαλόγου, όμως, δεν μπορεί να αποτελεί αυτοσκοπό. Το ζητούμενο είναι μια διαδικασία που θα οδηγεί σε αποτέλεσμα και θα δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια βιώσιμη και λειτουργική λύση, που θα τερματίζει τα σημερινά δεδομένα. Επομένως, το πραγματικό ερώτημα της Νέας Υόρκης δεν είναι απλώς εάν θα ξαναρχίσουν οι συνομιλίες. Το ερώτημα είναι με ποιους όρους, με ποια προοπτική και με ποιο τελικό πολιτικό στόχο.
Σε μια περίοδο κατά την οποία οι γεωπολιτικές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο μεταβάλλονται, η Κυπριακή Δημοκρατία πρέπει να αξιοποιήσει τη θέση της, τις διεθνείς της σχέσεις και, κυρίως, την ιδιότητά της ως κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Δεν αρκεί να παρακολουθούμε τις εξελίξεις. Χρειάζονται πρωτοβουλία, συγκεκριμένες προτάσεις και αξιοποίηση κάθε διαθέσιμου διπλωματικού και πολιτικού εργαλείου.
Παράλληλα, οποιαδήποτε συζήτηση για το μέλλον της Κύπρου δεν μπορεί να αποσυνδέεται από το ευρωπαϊκό κεκτημένο και τις θεμελιώδεις ελευθερίες των πολιτών. Η ελεύθερη διακίνηση, η ελεύθερη εγκατάσταση, το δικαίωμα στην περιουσία και η ελεύθερη άσκηση επαγγελματικής δραστηριότητας δεν είναι δευτερεύουσες παράμετροι μιας ενδεχόμενης λύσης. Είναι δικαιώματα που πρέπει να βρίσκονται στον πυρήνα της.
Η Κύπρος του αύριο δεν μπορεί να είναι ένα κράτος μόνιμων διαχωρισμών και διαφορετικών κατηγοριών πολιτών. Η λύση του Κυπριακού πρέπει να διασφαλίζει ισότιμα δικαιώματα και ελευθερίες για όλους τους Κυπρίους, ανεξάρτητα από την καταγωγή ή την περιοχή στην οποία επιλέγουν να ζουν και να δραστηριοποιούνται.
Η Νέα Υόρκη μπορεί και πρέπει να αποτελέσει την αφετηρία μιας ουσιαστικής προσπάθειας. Η πραγματική δοκιμασία, όμως, θα αρχίσει μετά την Νέα Υόρκη. Τότε θα φανεί εάν η σημερινή κινητικότητα μπορεί να μετατραπεί σε συγκεκριμένη διαδικασία και όχι μιας ακόμη διαδικασίας χωρίς αποτέλεσμα. Εάν οι επαφές μπορούν να οδηγήσουν σε ουσιαστική προετοιμασία. Εάν τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης μπορούν να δημιουργήσουν καλύτερο κλίμα. Και κυρίως, εάν μπορεί να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο διαπραγμάτευσης που θα αντιμετωπίζει τις πραγματικές διαφορές και θα επιδιώκει αποτέλεσμα. Η πραγματική πρόκληση βρίσκεται στην επόμενη ημέρα: να μετατραπεί η διπλωματική κινητικότητα σε συγκεκριμένη διαδικασία και η διαδικασία σε πραγματική προοπτική λύσης.
Ως εκ τούτου, η Κύπρος δεν έχει ανάγκη από μια ακόμη επανάληψη του παρελθόντος. Έχει ανάγκη από μια νέα προσπάθεια με καθαρό στόχο: μια λύση ευρωπαϊκή, λειτουργική και βιώσιμη, που θα τερματίζει την συνεχιζόμενη κατοχή της πατρίδας μας, θα είναι απαλλαγμένη από τα μόνιμα βάρη της διαίρεσης και θα διασφαλίζει τα δικαιώματα όλων των Κυπρίων.
Αυτή πρέπει να είναι η κατεύθυνση της επόμενης ημέρας. Και κάθε προσπάθεια προς αυτή την κατεύθυνση αξίζει να στηρίζεται.
